Koncentratory tlenu to urządzenia, z którymi od niedawna spotykamy się coraz częściej. Wokół ich użytkowania narosło już jednak wiele mitów i nieporozumień. W naszym tekście postaramy się rozwiać najpopularniejsze z nich.
Mit 1: Koncentratory tlenu używane są jedynie w leczeniu najpoważniejszych dolegliwości
Powyższe stwierdzenie nie jest prawdziwe. Oczywiście aparatura ta wykorzystywana jest w leczeniu groźnych chorób (np. nowotworów czy POChP), jednak — jak możemy przeczytać w artykule „Co to jest koncentrator tlenu i jak działa?”, dostępnym na stronie jednego z renomowanych dystrybutorów tego sprzętu — nie ma przeszkód, by użyć jej również w innych celach. W praktyce koncentratory tlenu stosowane są więc np. w sporcie (jako wsparcie procesów regeneracji organizmów zawodników niektórych dyscyplin).
Mit 2: Koncentrator tlenu to sprzęt stosowany jedynie w placówkach służby zdrowia
To oczywiście nieprawda — chociaż koncentratory tlenu kojarzą się właśnie ze szpitalami i przychodniami, nie ma przeszkód, by używać ich również w domu. Dodajmy, że obecnie możliwe jest nie tylko ich nabycie, lecz również wynajęcie koncentratora tlenu. Osoby, zainteresowane tym ostatnim rozwiązaniem, zachęcamy do zapoznania się z ofertą prezentowaną na stronie, którą prowadzi wypożyczalnia koncentratorów tlenu PATRONUS, jeden z liderów tego rynku. Jak łatwo można zauważyć, usługi te nie są przesadnie drogie, zainteresowanie domową tlenoterapią systematycznie więc rośnie.
Mit 3: Koncentratory tlenu są niebezpieczne dla użytkownika
Powyższe stwierdzenie nie jest w żadnym wypadku prawdą. Źródłem nieporozumienia jest częste mylenie koncentratorów z innym rozwiązaniem, stosowanym do niedawna dość powszechnie — butlami tlenowymi. Te ostatnie faktycznie mogą być w pewnych okolicznościach niebezpieczne, zawierają bowiem gaz pod wysokim ciśnieniem (ich rozszczelnienie może spowodować niewielką eksplozję lub pożar). Technologia, wykorzystywana w koncentratorach, pozwala natomiast na natychmiastowe spożytkowanie wyprodukowanego tlenu medycznego — nie musi być on magazynowany. Urządzenia te są więc w praktyce sprzętem całkowicie bezpiecznym dla użytkownika.
Mit 4: Koncentratory tlenu to wielkie i nieporęczne urządzenia
Na rynku dostępne są dwa podstawowe rodzaje koncentratorów tlenu: stacjonarne i przenośne. Obecnie te pierwsze są zazwyczaj wielkości walizki, drugie — znacznie mniejsze. Dodajmy do tego niską wagę (zwykle ok. 20 kg, jednak znalezienie aparatów stacjonarnych kilkukrotnie lżejszych jest jak najbardziej możliwe) oraz wyposażenie, ułatwiające przenoszenie lub przewożenie, a okaże się, że powyższe twierdzenie jest całkowicie nieprawdziwe.
Mit 5: Obsługa koncentratora tlenu jest trudna
Koncentratory tlenu, przystosowane do użytku domowego, są stosunkowo proste w obsłudze. Na dodatek firmy, które dostarczają taki sprzęt, zapewniają zwykle również szkolenie z jego eksploatacji. W praktyce do czynności, których trzeba się nauczyć, należą:
- ustawianie przepływu tlenu;
- obsługa nawilżacza (np. uzupełnianie wody);
- wymiana filtrów.
Należy również zaznajomić się z panelem sterowania i sposobem reagowania na niektóre sygnały (na przykład te, które alarmują o spadku poziomu przepływu tlenu). Opanowanie tej wiedzy nie powinno zająć zbyt wiele czasu.
Mit 6: Z koncentratora tlenu należy korzystać jedynie przez kilka godzin w ciągu dnia
Koncentrator tlenu to sprzęt medyczny, o sposobie jego używania powinien więc decydować lekarz. Jeżeli zaleci on korzystanie ze sprzętu w opisany wyżej sposób, nie pozostaje nic innego, jak tylko dostosować się do jego rekomendacji. Co do zasady jednak koncentratory tlenu mogą być użytkowane znacznie intensywniej (przez kilkanaście godzin w ciągu doby, a w przypadku leczenia niektórych chorób — nawet w trybie ciągłym).
Mit 7: Koncentrator tlenu to kosztowny sprzęt, a na jego zakup pozwolić sobie mogą jedynie nieliczni
Koncentratory tlenu mają bardzo zróżnicowane ceny — na rynku znaleźć można zarówno sprzęt kosztujący nieco ponad 1000 zł, jak i taki, za który zapłacić trzeba 20-30 razy więcej. W praktyce w warunkach domowych stosowany jest zazwyczaj ten pierwszy (droga i specjalistyczna aparatura przeznaczona jest głównie dla placówek szpitalnych). Większość osób, korzystających z tlenoterapii, jest więc w stanie pozwolić sobie na kupno niezbędnego aparatu. Odrębną kwestią jest określenie, czy faktycznie jest to opłacalne — niekiedy tańszym rozwiązaniem jest wynajęcie koncentratora tlenu.
Mit 8: Koncentrator tlenu musi być stale podłączony do sieci
Na pewno nie każdy. Oczywiście aparaty stacjonarne wymagają takiego sposobu zasilania, jednak na rynku dostępne są również wspomniane już urządzenia przenośne, korzystające z akumulatorów. Mobilny koncentrator tlenu może świetnie obyć się bez zasilania sieciowego przez wiele godzin, a jego stosowanie pozwala choremu uczestniczyć w życiu towarzyskim i kulturalnym, a nawet odbywać dalsze podróże.
Mit 9: Używanie koncentratora tlenu prowadzi do wysuszenia śluzówek
Zjawisko takie nie powinno mieć miejsca — nowoczesne koncentratory tlenu wyposażone są w nawilżacze. W praktyce do wysuszenia śluzówek może dojść tylko wtedy, gdy:
- zapomnimy o napełnianiu zbiorniczka z wodą;
- nastąpi awaria aparatu.
Jeżeli więc chory, korzystający z koncentratora tlenu, zacznie uskarżać się na suchość śluzówek, należy w pierwszej kolejności sprawdzić, czy nie zaszła jedna z wymienionych wyżej okoliczności. Jeżeli nie — warto skonsultować objawy z lekarzem.
Mit 10: Eksploatacja koncentratora tlenu jest droga
Co do zasady — nie. Na koszt użytkowania koncentratora tlenu składa się jedynie:
- zużyta energia (ok. 300 W na godzinę);
- cena zakupu wąsów tlenowych (ok. 1,5 zł za sztukę; jest to sprzęt jednorazowy);
- woda zdemineralizowana do nawilżacza.
Koszty użytkowania własnego koncentratora tlenu są więc stosunkowo niskie. Jeżeli zdecydujemy się na jego wypożyczenie, powinniśmy liczyć się dodatkowo z opłatami miesięcznymi, wynoszącymi od 100 zł (w przypadku aparatów stacjonarnych) do 450 zł (przy wynajęciu sprzętu przenośnego).